انواع اختلافات گمرکی از لحاظ موضوع

ایمن تجارت کارآمد به عنوان کارگزار رسمی گمرک و مشاور بازرگانی، در این زمینه خدماتی شامل سورسینگ، ثبت سفارش ترخیص کالا، اخذ ارز نیمایی، اخذ مجوز استاندارد و حمل و نقل را انجام می‌دهد اگر قصد واردات و ترخیص کالایی را دارید می‌توانید با کارشناسان ایمن تجارت کارآمد تماس بگیرید.

اختلافات گمرکی چیست؟

اختلافات گمرکی معمولاً پس از اظهار کالا و پیش از ترخیص آن ایجاد می‌شود و اگر این موارد مورد رسیدگی قرار نگیرند، می‌توانند موجب زیان‌های مالی برای دولت و صاحبان کالا شوند. یکی از چالش‌های رایج در این حوزه، تعیین ارزش کالا است. به این معنا که پس از ارائه اسناد و مدارک توسط صاحب کالا، ممکن است گمرک ارزش اظهارشده را نپذیرد و آن را بیشتر یا کمتر از میزان واقعی بداند. این موضوع که با اصطلاح بیش‌اظهاری یا کم‌اظهاری شناخته می‌شود، می‌تواند منجر به اختلافات گمرکی شده و در نهایت منجر به جریمه‌های مالی از سوی رئیس گمرک گردد.

براساس ماده ۴۳ قانون امور گمرکی، در صورتی که صاحب کالا یا نماینده او پیش از تنظیم اظهارنامه، از گمرک درباره تعرفه کالای خود مشورت بگیرد و اسناد و هزینه‌های مربوطه را ارائه دهد، در صورت بروز مشکل، مسئولیت این اختلافات گمرکی بر عهده گمرک خواهد بود و جریمه‌ای متوجه صاحب کالا نخواهد شد. چنین اقداماتی می‌تواند به حل اختلافات گمرکی کمک کرده و روند رسیدگی به اختلافات گمرکی را تسهیل کند.

انواع اختلافات گمرکی از لحاظ موضوع

اختلافات گمرکی به طور کلی به دو دسته تقسیم می‌شوند که هر کدام شامل مسائل متعددی هستند که ممکن است بین واردکنندگان و گمرک پیش آید. این اختلافات می‌توانند منجر به تأخیر در فرآیند ترخیص کالا، افزایش هزینه‌ها و در برخی موارد حتی توقیف یا ضبط کالا شوند. در ادامه، به بررسی هر یک از این انواع اختلافات پرداخته خواهد شد:

اختلافات مرتبط با وجوه کالا

اختلافات گمرکی مرتبط با وجوه کالا شامل مسائلی است که به دلیل تفاوت‌های مالی و تعرفه‌ای بین گمرک و واردکنندگان پیش می‌آید. از جمله مهم‌ترین این اختلافات می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• اختلاف در ارزش‌ گذاری کالا یکی از شایع‌ترین مسائل است که گمرک برای بررسی مطابقت ارزش اعلام‌شده با استانداردهای قانونی اقدام می‌کند. این اختلافات می‌توانند باعث تأخیر در فرایند ترخیص کالا از گمرک شوند.

• اختلاف در طبقه‌ بندی کالا نیز می‌تواند به دلیل قرارگیری کالاها در دسته‌ بندی‌های تعرفه‌ای متفاوت که هرکدام هزینه‌ های گمرکی خاص خود را دارند، به وجود آید. این اختلافات میان گمرک و واردکنندگان رخ می‌دهد.
• اختلاف در اجرای مقررات صادرات و واردات به این معناست که کالاهایی که مشمول مقررات خاص هستند، در صورتی که واردکننده نتواند با آن‌ها تطابق پیدا کند، ممکن است اختلافات گمرکی پیش آید.
• اختلاف در ماهیت کالا نیز زمانی رخ می‌دهد که گمرک و واردکننده در تشخیص نوع و ماهیت کالا با یکدیگر اختلاف داشته باشند، به ویژه اگر اطلاعات اسناد وارداتی به درستی تکمیل نشده باشد.

اختلافات مربوط به ایمنی، کیفیت و محدودیت های قانونی

اختلافات گمرکی مرتبط با ایمنی، کیفیت و محدودیت‌های قانونی به مسائلی گفته می‌شود که بر اساس قوانین و استانداردهای ایمنی یا محدودیت‌های وارداتی به وجود می‌آید. این دسته از اختلافات می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

رعایت استانداردهای ایمنی و کیفی از مواردی است که بسیاری از کالاها برای واردات نیازمند مجوزهای مخصوص بهداشت، استاندارد و تأییدیه‌های فنی هستند. این عدم تطابق با استانداردها می‌تواند به بروز اختلافات گمرکی بین واردکننده و گمرک منجر شود. ممنوعیت یا محدودیت‌های وارداتی نیز می‌تواند موجب مشکلاتی شود، چرا که برخی کالاها تحت قوانین خاصی قرار دارند که ممکن است واردکننده از آن‌ها بی‌اطلاع باشد و در نتیجه اختلافاتی ایجاد شود.

انواع اختلافات گمرکی از لحاظ زمان بروز آن ها

اختلافات گمرکی ممکن است در مراحل مختلف فرایند واردات و ترخیص کالا بروز پیدا کنند. این اختلافات را می‌توان به دو دسته اصلی تقسیم کرد: اختلافات گمرکی پیش از ترخیص و اختلافات گمرکی پس از ترخیص. هر کدام از این موارد به دلایل مختلفی همچون ارزش‌گذاری نادرست، مغایرت در اسناد، رعایت نکردن استانداردهای قانونی یا مشکلات در پرداخت حقوق گمرکی و عوارض بروز می‌دهند.

شناخت دقیق این اختلافات و نحوه رسیدگی به آن‌ها در هر مرحله از فرایند گمرکی، می‌تواند به واردکنندگان کمک کند تا از مشکلات و تأخیرهای احتمالی جلوگیری کنند و در صورت بروز اختلاف، راه‌حل‌های مناسبی برای رفع آن پیدا کنند.

اختلافات گمرکی پیش از ترخیص کالا از گمرک

اختلافات گمرکی پیش از ترخیص کالا از گمرک می‌تواند باعث ایجاد موانعی برای ترخیص شود یا به گونه‌ای تنظیم شود که با ارائه تضمین‌های مشخص، ترخیص صورت گیرد. در این وضعیت، باید بررسی شود که آیا اختلاف باعث توقف کامل ترخیص کالا می‌شود یا می‌توان با شرایط خاص آن را ترخیص کرد.

1. اختلافات قابل حل با پرداخت وجه یا تضمین

در برخی شرایط، اختلافات گمرکی به موضوعات مالی مانند حقوق ورودی، عوارض و سایر وجوه گمرکی برمی‌گردد. در این صورت، گمرک می‌تواند ترخیص کالا را مشروط به پرداخت مابه‌التفاوت یا ارائه ضمانت مالی کند. این نوع اختلافات اغلب در زمینه‌های ارزش‌ گذاری کالا، طبقه‌ بندی تعرفه‌ای و اجرای مقررات واردات و صادرات رخ می‌دهند. در چنین حالتی، صاحب کالا می‌تواند با پرداخت وجه مورد اختلاف یا ارائه ضمانت‌های قانونی، اقدام به ترخیص کالا از گمرک کند و سپس به حل اختلافات گمرکی از طریق روش‌های قانونی بپردازد.

اختلافات گمرکی بعد از ترخیص کالا از گمرک

پس از ترخیص کالا، گمرک ممکن است در مورد موضوعاتی مانند اظهارنامه گمرکی، ارزش کالا، تعرفه‌های پرداختی یا سایر موارد اختلافاتی را مطرح کند. این نوع اختلافات معمولاً نتیجه بررسی‌های بیشتر گمرک و انطباق اسناد ارائه‌شده با واقعیت‌های بازار و قوانین گمرکی است.

اختلافات مربوط به ارزش و تعرفه کالا

گاهی اوقات پس از ترخیص کالا، گمرک ممکن است دوباره ارزش واقعی کالا را بررسی کند. اگر مشخص شود که کالا با ارزش یا تعرفه کمتری از آنچه که در اظهارنامه ذکر شده، وارد شده است، گمرک می‌تواند برای دریافت حقوق و عوارض تکمیلی اقدام کند. در این صورت، صاحب کالا موظف به پرداخت مابه‌التفاوت بوده و در صورت عدم پرداخت، ممکن است گمرک اقدام قانونی انجام دهد.

مغایرت در اسناد و اطلاعات ارائه‌ شده

اگر پس از ترخیص، گمرک متوجه شود که اطلاعات درج‌شده در اظهارنامه اشتباه بوده یا برخی اسناد ناقص یا جعلی است، گمرک می‌تواند نسبت به اصلاح اظهارنامه یا اعمال جریمه اقدام کند. در موارد جدی‌ تر، ممکن است کالا ضبط شده و اقدامات قانونی از جمله طرح شکایت صورت گیرد.

تخلفات مرتبط با محدودیت های قانونی

برخی کالاها تحت شرایط خاص مجاز به واردات هستند. اگر پس از ترخیص مشخص شود که مجوزهای لازم برای واردات صادر نشده یا اطلاعات ارائه‌شده نادرست بوده است، گمرک می‌تواند اقدامات قانونی انجام دهد. در این صورت، احتمال ضبط کالا یا مواجهه با جریمه‌های سنگین وجود دارد.

نزول ارزش در واردات قبل از ترخیص

طبق ماده ۱۴ قانون امور گمرکی، ارزش گمرکی کالا شامل بهای خرید در مبدأ، هزینه بیمه و هزینه حمل و ارزش سیف کالا (CIF) است که بر اساس اسناد خرید و نرخ ارز اعلام‌شده توسط بانک مرکزی در روز اظهار تعیین می‌شود. این ارزیابی در تعیین اختلافات گمرکی و نحوه رسیدگی به آن‌ها نقش مهمی دارد.

ماده ۱۵ این قانون، روش‌های مختلف محاسبه ارزش گمرکی را توضیح داده که می‌توانند شامل سوابق ترخیص کالاهای مشابه، قیمت فروش کالا در بازار داخلی پس از تعدیل، و روش‌های محاسباتی مبتنی بر مدارک موجود باشند. این روش‌ها می‌توانند به حل اختلافات گمرکی کمک کنند و فرآیند ارزیابی را تسهیل نمایند.

اگر واردکننده اعتراضی به ارزش تعیین‌شده داشته باشد، طبق ماده ۲۳، این شخص می‌تواند ظرف مدت یک ماه به این تصمیم اعتراض کند. علاوه بر این، ماده ۶۷ قانون گمرکی تصریح می‌کند که اگر ارزیابان در جریان ارزیابی متوجه اختلافات گمرکی به زیان دولت شوند، باید آن را در اظهارنامه درج کرده و گزارش آن را به رئیس گمرک ارسال کنند تا جریمه‌های مناسب اعمال شود.

نزول ارزش در واردات پس از ترخیص (کسر دریافتی)

طبق ماده ۱۳۵ قانون امور گمرکی، اگر پس از ترخیص کالا مشخص شود که مبالغی که باید توسط گمرک دریافت می‌شد، کمتر از مقدار واقعی بوده یا اصلاً دریافت نشده است، گمرک و صاحب کالا تا ۶ ماه پس از امضای پروانه یا پته گمرکی فرصت دارند تا مبلغ صحیح را اصلاح کرده و نسبت به دریافت یا استرداد مبلغ مورد اختلاف گمرکی اقدام کنند. این‌ گونه اختلاف گمرکی معمولاً به دلیل بررسی‌های تکمیلی گمرک و تطبیق اطلاعات اظهارشده با مدارک واقعی به وجود می‌آیند.

کسر تخلیه و اضافه تخلیه

اختلافات گمرکی مرتبط با تخلیه کالا می‌تواند در دو حالت مختلف رخ دهد. در صورتی که میزان کالا هنگام تخلیه از وسیله حمل‌ونقل کمتر از مقدار ذکر شده در اسناد حمل باشد، این مورد کسر تخلیه نامیده می‌شود.

صاحب کالا می‌تواند با ارائه مدارک معتبر نسبت به اصلاح مقادیر اقدام کند. از سوی دیگر، اضافه تخلیه به حالتی اطلاق می‌شود که مقدار کالا بیش از میزان اظهار شده باشد و در این صورت، گمرک موظف به بررسی موضوع و انجام اقدامات لازم برای حل اختلافات گمرکی است.

اختلافات گمرکی ناشی از اعتراض به جریمه های تعیین شده از سوی گمرک

جریمه‌هایی که از سوی گمرک به دلیل تخلفات مختلف وضع می‌شوند، ممکن است مورد اعتراض صاحبان کالا یا دیگر ذینفعان قرار گیرند. این جریمه‌ها شامل تخلفاتی همچون توقف غیرمجاز وسایل نقلیه، کم‌اظهاری یا بیش‌اظهاری کالا، تأخیر در خروج کالا، اظهار خلاف واقع و دیگر موارد نقض قوانین گمرکی هستند. میزان جریمه‌ها بستگی به نوع تخلف و اثرات مالی آن بر دولت دارد.

اعتراض به جریمه‌های گمرکی در صورتی که افراد نسبت به اصل جریمه یا مبلغ آن اعتراض داشته باشند، ممکن است. اگر کالا هنوز از گمرک ترخیص نشده باشد، این اعتراض می‌تواند بدون نیاز به پرداخت جریمه صورت گیرد. اما اگر فرد قصد ترخیص کالا را داشته باشد، لازم است مبلغ جریمه به صورت نقدی یا ضمانت‌نامه بانکی پرداخت شود. جریمه‌های مرتبط با قاچاق خارج از صلاحیت کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی است و باید از طریق مراجع قضایی بررسی شود. اعتراض باید به همراه مستندات معتبر به گمرک ارائه شود تا به کمیسیون حل اختلافات گمرکی ارجاع شود.

تعیین مبلغ جریمه بر اساس نوع تخلف، تعداد و سابقه آن، نوع کالا، و شرایط زمانی و مکانی انجام می‌شود. طبق ماده ۱۴۸ قانون امور گمرکی، گمرک باید اطلاعات مربوط به تخلفات قطعی‌شده را در یک بانک اطلاعاتی ثبت کند و با استناد به این داده‌ها، میزان جریمه‌ها را تعیین نماید.

مرور زمان در اختلافات گمرکی

مرور زمان در اختلافات گمرکی به مهلت زمانی اشاره دارد که طی آن طرفین می‌توانند اختلافات خود را حل کنند. پس از گذر این مدت، امکان پیگیری مطالبات وجود ندارد. مفاهیمی چون مبدا مرور زمان در اختلافات گمرکی، انقطاع مرور زمان در اختلافات گمرکی، تعلیق مرور زمان در اختلافات گمرکی و اسقاط مرور زمان در اختلافات گمرکی به‌طور خاص برای مدیریت و رسیدگی به این نوع اختلافات اهمیت دارند و در این بخش به تفصیل بررسی خواهند شد:

انقطاع مرور زمان در اختلافات گمرکی

انقطاع مرور زمان در اختلافات گمرکی زمانی رخ می‌دهد که به دلایلی، روند مرور زمان متوقف شده و پرونده همچنان در جریان بماند. این موضوع معمولاً زمانی اتفاق می‌افتد که یکی از طرفین اختلاف، اعم از گمرک یا صاحب کالا، مطالبات خود را به‌صورت کتبی به گمرک اعلام کند.

در این شرایط، مرور زمان در گمرک متوقف شده و از لحظه ارسال مطالبات، روند رسیدگی دوباره آغاز می‌شود. مطالبه باید شامل اطلاعاتی مانند شماره اظهارنامه، شماره پروانه، نام گمرک مربوطه و مبلغ درخواستی باشد. پس از این، گمرک از طریق آیین دادرسی مدنی، ابلاغیه صادر کرده و صاحب کالا نیز می‌تواند درخواست خود را به‌صورت حضوری، از طریق پست سفارشی یا با مراجعه به بازرسی گمرک ایران تحویل دهد.

تعلیق مرور زمان در اختلافات گمرکی

تعلیق مرور زمان به معنای توقف موقتی یک دوره زمانی از مدت مرور زمان است. در برخی شرایط خاص، به ویژه در گمرک‌های محلی، امکان دارد که مرور زمان به دلیل وضعیت‌هایی همچون نیاز به بررسی اسناد یا تأخیر در فرآیند اداری معلق شود.

این اتفاق معمولاً زمانی رخ می‌دهد که اسناد و مدارک نیاز به زمان بیشتری برای بررسی داشته باشند یا فرآیند اداری با تأخیر روبه‌رو شود. با این حال، تعلیق مرور زمان تنها در مواردی که به‌طور خاص در قانون تعیین شده است، اعمال می‌شود و تأخیرهای غیرموجه یا مشکلات اداری شامل این وضعیت نمی‌گردند.

طبق ماده 16 قانون امور گمرکی، در صورتی که اختلاف مربوط به اظهار خلاف نوع کالا و همراه با اسناد نادرست باشد، مهلت مرور زمان از تاریخ خروج کالا از گمرک، یک سال تعیین می‌شود. این مهلت به صاحب کالا این امکان را می‌دهد که در صورت بروز خطا در محاسبات یا پرداخت‌ها، مطالبات خود را پیگیری کند. در غیر این صورت، اگر در مهلت مقرر اعتراضی از سوی صاحب کالا مطرح نشود، گمرک عملیات اجرایی خود را برای وصول مطالبات آغاز خواهد کرد.

علل ایجاد اختلافات گمرکی

اختلافات گمرکی یکی از چالش‌های مهم در فرآیند واردات کالا محسوب می‌شود که می‌تواند موجب تأخیر در ترخیص و افزایش هزینه‌های بازرگانان شود. این اختلافات معمولاً به دلایل مختلفی ایجاد می‌شوند که در ادامه به بررسی مهم‌ترین آن‌ها پرداخته شده است.

1.     اظهار نادرست کالا

یکی از دلایل رایج اختلافات گمرکی، اظهار نادرست کالا از سوی واردکنندگان است. این موضوع شامل درج نادرست ارزش، وزن، تعرفه یا ماهیت کالا در اسناد گمرکی می‌شود. هرگونه مغایرت بین اطلاعات اظهار شده و واقعیت کالا می‌تواند منجر به توقیف محموله و اعمال جریمه‌های سنگین شود.

2.     تغییرات در قوانین و مقررات گمرکی

قوانین گمرکی ممکن است به دلایل مختلفی از جمله سیاست‌های اقتصادی و تجاری دولت‌ها دستخوش تغییر شوند. در نتیجه، عدم آگاهی از آخرین مقررات یا تفسیر متفاوت گمرک از قوانین، می‌تواند موجب ایجاد اختلاف بین تجار و گمرک شود.

3.     ارزش‌گذاری گمرکی و تعرفه‌های گمرکی

محاسبه ارزش کالا و تعیین تعرفه گمرکی کالا یکی دیگر از عوامل اختلاف است. در بسیاری از موارد، واردکنندگان ارزش کالا را کمتر از مقدار واقعی اظهار می‌کنند تا حقوق ورودی کمتری پرداخت کنند. گمرک با بررسی اسناد و قیمت‌های جهانی، ممکن است ارزش بالاتری را تعیین کند که این امر باعث بروز اختلاف خواهد شد.

4.     مشکلات مربوط به استانداردها و مجوزها

بعضی کالاها برای ورود به کشور نیازمند گواهی استاندارد، مجوزهای بهداشتی یا تأییدیه‌های خاص هستند. در صورتی که واردکننده نتواند این مجوزها را به موقع دریافت کند، گمرک از ترخیص کالا جلوگیری خواهد کرد که این موضوع می‌تواند منجر به اختلاف بین طرفین شود.

5.     تأخیر در تخصیص ارز وارداتی

تخصیص ارز یکی از مراحل مهم در فرآیند واردات کالا است. گاهی به دلایل مختلفی مانند کمبود منابع ارزی یا تغییر سیاست‌های بانکی، تأخیر در تخصیص ارز وارداتی رخ می‌دهد. این تأخیر می‌تواند باعث ایجاد مشکل در پرداخت هزینه‌های گمرکی و در نتیجه بروز اختلاف با گمرک شود.

6.     تفسیر متفاوت از قوانین توسط گمرک و واردکنندگان

قوانین گمرکی ممکن است دارای جزئیات پیچیده‌ای باشند که تفسیرهای مختلفی از آن‌ها ارائه شود. در برخی موارد، مأموران گمرک برداشت متفاوتی از قوانین دارند که این امر می‌تواند موجب اختلافات حقوقی و مالی گردد.

7.     مشکلات مرتبط با اسناد حمل و بارنامه

اهمیت بارنامه در واردات کالا بسیار بالاست، چرا که اطلاعات مربوط به فرستنده، گیرنده، نوع کالا و شرایط حمل در آن درج شده است. هرگونه تناقض بین اسناد حمل و اظهارنامه گمرکی می‌تواند منجر به اختلاف شود.

حل اختلاف توسط کارگزار رسمی گمرک

اختلافات گمرکی مانند ارزش‌ گذاری نادرست کالا، تعرفه‌های گمرکی، یا نقص مدارک می‌توانند فرآیند ترخیص را به تأخیر بیندازند. در این شرایط، کارگزار رسمی گمرک با تسلط بر قوانین و بخشنامه‌ها، اسناد را بررسی کرده و بهترین راهکار را ارائه می‌دهد. او می‌تواند با مذاکره با گمرک، تنظیم اعتراض رسمی و حضور در کمیسیون حل اختلاف از حقوق صاحب کالا دفاع کرده و روند ترخیص را تسریع کند.

با توجه به تجربه و دانش بالای کارگزار رسمی، پیگیری اختلافات از طریق او باعث کاهش هزینه‌ها و جلوگیری از ضررهای احتمالی می‌شود. او با استناد به قوانین و ارائه مدارک معتبر، احتمال پذیرش اعتراض را افزایش داده و مشکلات گمرکی را در کمترین زمان ممکن حل می‌کند.

ایمن تجارت کارآمد با سابقه‌ای درخشان در واردات و ترخیص کالا، توانسته است به یکی از مطمئن‌ترین شرکت‌ها در حوزه حل اختلافات گمرکی تبدیل شود. این مجموعه با استفاده از رویکردی حرفه‌ای و دانش به‌روز، احتمال موفقیت در اعتراضات گمرکی را افزایش داده و از بروز خسارات مالی جلوگیری می‌کند. اگر در فرآیند ترخیص کالا با چالش‌های گمرکی مواجه شده‌اید، ایمن تجارت کارآمد همراه مطمئن شما در مسیر حل اختلافات و تسریع ترخیص خواهد بود.

حل اختلاف گمرکی توسط اعضای کمیسیون حل اختلافات گمرکی

در صورت بروز اختلاف میان گمرک و صاحب کالا بر سر مواردی مانند ارزش‌گذاری، تعرفه‌های گمرکی، یا مجوزهای موردنیاز، پرونده به کمیسیون حل اختلافات گمرکی ارجاع داده می‌شود. این کمیسیون متشکل از نمایندگان گمرک، اتاق بازرگانی، و کارشناس حقوقی است که وظیفه بررسی اسناد، شواهد و استدلال‌های طرفین را بر عهده دارند.

تصمیمات این کمیسیون براساس قوانین گمرکی، سوابق ترخیص کالا و مستندات ارائه‌شده اتخاذ می‌شود و می‌تواند منجر به تعدیل ارزش گمرکی، تغییر تعرفه یا تأیید نظر گمرک گردد. اعضای کمیسیون با بررسی دقیق مدارک و شنیدن دفاعیات نمایندگان صاحب کالا، از جمله کارگزار رسمی گمرک، تلاش می‌کنند تصمیمی عادلانه و مطابق با مقررات گمرکی اتخاذ کنند. در صورتی که رأی صادرشده به نفع صاحب کالا نباشد، امکان اعتراض و ارجاع پرونده به کمیسیون تجدیدنظر وجود دارد.

حضور یک کارگزار رسمی گمرک مجرب در این مراحل می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در دفاع از حقوق واردکننده و افزایش شانس موفقیت در حل اختلاف گمرکی داشته باشد.-

حل اختلافات گمرکی در کمیسیون تجدید‎ نظر چگونه است؟

پس از ارسال پرونده به کمیسیون تجدیدنظر، فرد معترض باید دفاعیات خود را به‌صورت کتبی ارائه دهد و تا اتمام جلسات، منتظر نتیجه نهایی بماند. نتیجه این جلسات بر اساس قوانین و آیین‌نامه‌های اجرایی گمرکی اتخاذ می‌شود. در موارد خاص، ممکن است امکان اعتراض مجدد به رأی کمیسیون وجود داشته باشد، اما در غیر این صورت، تصمیمات نهایی و صادرشده از سوی کمیسیون اختلافات گمرکی قطعی خواهند بود.

اختلافات گمرکی به ترتیب توسط چه کسانی مورد بررسی قرار می گیرد؟

جلسات کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی زمانی برگزار می‌شود که شش عضو از اعضای کمیسیون حاضر باشند و حداقل پنج نفر به تصویب موضوع رای دهند. همچنین این کمیسیون موظف است هفته‌ای پنج جلسه برگزار کرده و به مشکلات گمرکی رسیدگی کند، اما در برخی موارد، درخواست رئیس کل گمرک می‌تواند منجر به برگزاری جلساتی خارج از برنامه شود.

مراجع رسیدگی به اختلافات گمرکی

مراجع رسیدگی به اختلافات گمرکی نقش مهمی در حل و فصل مسائل مرتبط با تعرفه‌ها، ارزش کالاها، جریمه‌ها و سایر مقررات گمرکی ایفا می‌کنند. کمیسیون‌های مختلفی برای بررسی این اختلافات وجود دارند که شامل کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی و کمیسیون تجدیدنظر هستند.

اعضای این کمیسیون‌ها از میان افراد متخصص و با تجربه در امور گمرکی انتخاب می‌شوند و تصمیمات آن‌ها به طور قانونی لازم‌الاجرا است. این کمیسیون‌ها با هدف رسیدگی به مشکلات گمرکی و ارائه راهکارهای قانونی و منطقی به اختلافات، تأثیر زیادی در تسهیل تجارت و رعایت اصول قانونی دارند. در این بخش از محتوا مواد قانونی مرتبط با مراجع رسیدگی به اختلافات گمرکی ذکر خواهند شد:

ماده 144

مرجع رسیدگی به اختلافات گمرکی در تشخیص تعرفه، ارزش کالا، جریمه‌ها به غیر از موارد قاچاق گمرکی، قوه قهریه (فورس ماژور) و مقررات گمرکی، کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی است. این کمیسیون مرکب از اشخاص ذیل است:

تبصره 1 – اعضاء کمیسیون، از میان افراد مطلع به امور گمرکی توسط دستگاه‌های مزبور انتخاب می‌شوند.

تبصره 2 – اعضاء کمیسیون هم‌طراز مدیرکل تلقی می‌شوند و باید حداقل دارای پانزده سال سابقه کاری مرتبط باشند و توسط رئیس گمرک ایران، وزرا و رؤسای اتاق‌های مذکور انتخاب شوند.

تبصره 3 – به همراه هر یک از اعضاء اصلی یک نفر نیز به عنوان عضو علی‌البدل معرفی می‌شود.

تبصره 4 – رای کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی لازم‌الاجرا است مگر در مواردی که مبلغ مابه‌التفاوت بین نظر گمرک و مورد قبول مودی و یا ارزش گمرکی کالایی که اختلاف در خصوص شرایط ورود و صدور آن است، بیش از پنجاه میلیون (50/000/000) ریال باشد که در این صورت مودی می‌تواند ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ رای تقاضای ارجاع امر به کمیسیون تجدیدنظر را بنماید.

تبصره 5 – اختلافات اشخاص با گمرک‌ها به درخواست مودی ابتدا در واحدهای ستادی گمرک ایران مورد اظهارنظر قرار می‌گیرد و در صورتی که مودی به اعتراض خود باقی باشد پرونده از طرف رئیس کل گمرک ایران و یا شخصی که به حکم وی به طور کتبی تعیین می‌شود به کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی احاله می‌شود. برای طرح اختلاف در کمیسیون مذکور صاحب کالا باید معادل نیم درصد (0/5 %) مبلغ مورد اختلاف را به عنوان حق رسیدگی به صورت سپرده پرداخت نماید.

در صورتی که رای صادره به وسیله کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی در تایید نظریه گمرک باشد مبلغ مذکور به درآمد قطعی منظور می‌شود لکن در صورتی که رای به نفع صاحب کالا باشد یا اینکه با درخواست صاحب کالا اختلاف به کمیسیون تجدیدنظر احاله شود و رای کمیسیون فوق به نفع صاحب کالا باشد، مبلغ سپرده مسترد می‌شود.

اختلافات مربوط به قاچاق گمرکی در مراجع صالحه رسیدگی می‌شود.

ماده 145

از بین اعضاء اصلی کمیسیون رسیدگی به اختلافات یک نفر رئیس و یک نفر نایب رئیس در اولین جلسه کمیسیون با رای مخفی انتخاب و با حکم رئیس کل گمرک منصوب می‌شوند.

ماده 146

کمیسیون تجدیدنظر اختلافات گمرکی مرکب از اشخاص ذیل است:

الف – یک نفر از کارمندان وزارت امور اقتصادی و دارایی به انتخاب وزیر (رئیس)

ب – یک نفر از معاونین گمرک ایران به انتخاب رئیس کل گمرک ایران (نایب رئیس)

پ – یک نفر از کارمندان وزارت صنعت، معدن و تجارت به انتخاب وزیر

ت – یک نفر از قضات به انتخاب رئیس قوه قضائیه

ث – یک نفر از اعضاء هیات رئیسه اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران با معرفی رئیس اتاق یا یک نفر از اعضاء هیات رئیسه اتاق تعاون به انتخاب رئیس اتاق در مورد پرونده تعاونی‌ها

تبصره 1 – به همراه هر یک از اعضاء اصلی یک نفر نیز به عنوان علی‌البدل معرفی می‌شود. اعضاء کمیسیون باید حداقل دارای بیست سال سابقه کاری مرتبط باشند.

ماده 147

اعضاء کمیسیونها به موجب احکام رسمی اداری برای مدت دو سال انتخاب می‌شوند و به جز در صورت بازنشستگی، استعفاء، حجر، محکومیت اداری یا کیفری، انتقال به سازمانهای دیگر و غیبت غیرموجه بیش از سه جلسه متوالی، در مدت مذکور قابل تغییر نمی‌باشند.

تبصره – عضویت در کمیسیونها فقط برای یک دوره دو ساله دیگر قابل تمدید است.

ماده 148

در مواردی که تعداد پرونده های ارجاعی به کمیسیون ایجاب نماید، رئیس کل گمرک ایران می‌تواند از وزیران و مراجع مذکور در مواد (144) و (146) تقاضا نماید که اعضاء بیشتری را برای تشکیل کمیسیونهای جدید رسیدگی به اختلافات گمرکی و تجدیدنظر برای مدت معین معرفی نمایند. در این صورت سایر دستگاه‌ها نیز مکلفند نسبت به معرفی اعضاء مورد درخواست با رعایت شرایط مقرر در این قانون اقدام نمایند.

ماده 149

آراء کمیسیونها در مورد پرونده های مشابه قابل تعمیم نیست ولی واحدهای ستادی گمرک ایران می‌توانند به آخرین آراء قطعی کمیسیونها که آراء کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی و تجدیدنظر منطبق بر هم باشد در موارد مشابه و وحدت موضوع، مشروط بر آنکه این گونه آراء مورد پذیرش صاحب کالا نیز قرار گیرد استناد نمایند.

سوالات متداول اختلاف گمرکی

جمع بندی

در این محتوا ابتدا به تعریف و مفهوم اختلافات گمرکی پرداخته شده و سپس انواع مختلف این اختلافات بر اساس موضوع و زمان وقوع آن بررسی خواهد شد. در ادامه، راه‌ حل‌هایی که واردکنندگان می‌توانند برای حل اختلافات گمرکی انتخاب کنند، معرفی خواهند شد. در پایان، به علل ایجاد این اختلافات و مواد قانونی مرتبط با آن اشاره خواهد شد تا تاجران بتوانند بهتر با این چالش‌ها مواجه شوند و اقدامات مناسب را اتخاذ کنند.

شرکت ایمن تجارت کارآمد با ارائه خدمات جامع از صفر تا صد واردات، از جمله ثبت سفارش تا ترخیص کالا، آماده است تا تمام مراحل واردات شما را با دقت و حرفه‌ای مدیریت کند. برای دریافت اطلاعات بیشتر و استعلام کالای مورد نظر خود، می‌توانید با کارشناسان ما تماس گرفته و از مشاوره رایگان بهره‌مند شوید.