کالای متروکه به اقلامی گفته میشود که به دلایل مختلف مانند عدم اقدام به موقع یا نقص در ارائه مدارک، در گمرک باقی ماندهاند. در این محتوا تلاش بر این است که مفهوم کالای متروکه به شما معرفی شود. سپس مدت زمانی که پس از آن بار متروکه حساب می شود ذکر خواهد شد و در آخر وظایف مرجع تحویل گیرنده کالای متروکه یادآور خواهد شد.
ایمن تجارت کارآمد به عنوان کارگزار رسمی گمرک و مشاور بازرگانی، در این زمینه خدماتی شامل سورسینگ، ثبت سفارش ترخیص کالا، اخذ ارز نیمایی، اخذ مجوز استاندارد و حمل و نقل را انجام میدهد اگر قصد واردات و ترخیص کالایی را دارید میتوانید با کارشناسان ایمن تجارت کارآمد تماس بگیرید.

کالای متروکه چیست؟
کالای متروکه به کالایی اطلاق میشود که صاحب آن در مدت تعیینشده قانونی برای ترخیص کالا از گمرک اقدام نکرده باشد یا به دلیل تأخیر در ارسال مدارک و اسناد موردنیاز، در وضعیت متروکه قرار گرفته باشد. گاهی نیز ممکن است عدم دریافت مجوزهای ضروری باعث متروکه شدن کالا شود.
طبق قوانین گمرکی، هر کالای وارداتی باید پس از تکمیل مدارک لازم مراحل ترخیص خود را طی کند. در غیر این صورت، ممکن است کالا به عنوان کالای متروکه در گمرک ثبت شود. چنانچه کالایی به گمرک وارد شود و صاحب آن تا چهار ماه برای ترخیص اقدام نکند، کالا به صورت رسمی به عنوان متروکه شناسایی میگردد. در این حالت، گمرک اختیار دارد تا کالای متروکه را ضبط کرده و آن را به فروش برساند.
بر اساس مقررات، برای کالاهایی که از طریق حملونقل هوایی وارد کشور میشوند، اگر ظرف دو ماه از زمان ثبت قبض انبار مراحل ترخیص صورت نگیرد، این کالاها به دستهبندی کالای متروکه در گمرک تعلق میگیرند. برای کالاهایی که از مسیرهای زمینی یا دریایی وارد میشوند، این مهلت به چهار ماه افزایش مییابد.
با تکمیل این فرم کارشناسان متخصص ایمن تجارت کارامد برای ارائه مشاوره رایگان در اسرع وقت با شما تماس میگیرند.
پس از چه مدتی بار متروکه حساب می شود؟

در ایران، مدتزمانی که یک کالا بهعنوان کالای متروکه شناخته میشود، بستگی به نوع کالا دارد. برای کالاهای عمومی، اگر صاحب کالا تا دو ماه پس از ورود آن به گمرک اقدامی برای ترخیص یا تعیین تکلیف انجام ندهد، کالا در دسته کالای متروکه در گمرک قرار میگیرد. اما برای کالاهای سریعالفساد یا خطرناک، این بازه زمانی به 15 روز کاهش مییابد.
پس از آنکه کالا متروکه اعلام شد، به سازمان جمعآوری و فروش اموال تملیکی منتقل میشود تا تصمیمگیریهای لازم برای فروش یا تعیین تکلیف انجام گیرد. برای پیشگیری از این وضعیت، ضروری است که صاحب کالا مراحل گمرکی را بدون تأخیر انجام داده و اسناد و هزینههای مرتبط را در زمان مناسب تکمیل و پرداخت کند.
دلایل متروکه شدن کالاهای وارداتی
متروکه شدن کالاها در گمرک میتواند به دلایلی مانند نقص در ارائه اسناد، عدم دریافت مجوزهای موردنیاز، کمبود منابع مالی یا عدم مراجعه صاحبان کالا برای ترخیص رخ دهد. در ادامه، این موارد با جزئیات بررسی شده است:
عدم ارائه اسناد کامل یا تاخیر در ارسال مدارک
در بسیاری از موارد، صاحبان کالا اسناد موردنیاز برای ترخیص را بهطور کامل ارسال نمیکنند یا اطلاعات نادرستی ارائه میدهند. این مسئله موجب ایجاد وقفه در فرآیند ترخیص و در نهایت منجر به اعلام کالا بهعنوان کالای متروکه در گمرک میشود.
عدم دریافت مجوزهای لازم یا تاییدیههای استاندارد و بهداشت
برخی از کالاها برای ترخیص به مجوزهای خاصی از سازمانهای مربوط نیاز دارند. در صورت عدم اقدام بهموقع توسط صاحب کالا، این اقلام ممکن است به وضعیت کالای متروکه برسند و اجازه خروج از گمرک را پیدا نکنند.
کمبود منابع مالی و نقدینگی صاحبان کالا
عدم توانایی در پرداخت هزینه های گمرکی و مالی مرتبط با ترخیص کالا یکی دیگر از عواملی است که میتواند باعث تاخیر در فرآیند ترخیص شود. این تأخیر، کالاها را در معرض متروکه شدن قرار میدهد و مشکلات بیشتری برای صاحبان بار ایجاد میکند.

قوانین و مقررات کالای متروکه
قوانین مرتبط با کالای متروکه در گمرک بسته به نوع کالا و شرایط ورود آن متفاوت هستند. به طور کلی، کالاهایی که از طریق حملونقل هوایی وارد گمرک میشوند، اگر ظرف 2 ماه از تاریخ صدور اولین قبض انبار ترخیص نشوند، به عنوان کالای متروکه شناخته میشوند. در مورد کالاهایی که از طریق گمرکهای زمینی یا دریایی وارد میشوند، این بازه زمانی میتواند تا 4 ماه افزایش یابد. این مدت زمان فرصت لازم برای انجام امور گمرکی و ترخیص کالا را مشخص میکند و عدم انجام آن، منجر به متروکه شدن کالا میشود.
زمان متروکه شدن کالا در گمرک

براساس قوانین مرتبط با کالای متروکه در گمرک، حداکثر زمان مجاز برای نگهداری کالا در گمرک 4 ماه از تاریخ صدور قبض انبار تعیین شده است. اگر در این مدت، صاحبان کالا برای انجام تشریفات گمرکی مراجعه نکنند، محموله به عنوان کالای متروکه شناسایی خواهد شد.
این محدودیت زمانی برای موسسات تولیدی اعمال نمیشود. همچنین برای محمولههایی که از طریق حملونقل هوایی وارد میشوند، این بازه زمانی کوتاهتر است و حداکثر 70 روز پس از ورود بار به گمرک، کالا میتواند در دسته کالای متروکه قرار گیرد.
چه راهکارهایی برای مدیریت کالای متروکه وجود دارد؟
برای پیشگیری از متروکه شدن کالا در گمرک، باید اقداماتی انجام شود که از ورود کالا به این وضعیت جلوگیری کند. یکی از مهمترین اقدامات، تکمیل و ارائه بهموقع اسناد و مدارک ترخیص است تا فرایند گمرکی بدون تأخیر انجام شود. پرداخت بهموقع هزینههای مرتبط با گمرک، انبارداری و سایر عوارض، میتواند به سرعت بخشیدن به ترخیص و جلوگیری از اضافه شدن کالا به فهرست کالاهای متروکه کمک کند.
✔ شناخت قوانین و مقررات گمرکی، از جمله زمانبندی مربوط به نگهداری کالا، برای مدیریت مؤثر کالای متروکه در گمرک اهمیت دارد. همچنین، استفاده از خدمات مشاوره بازرگانی و یا مشاوره با کارگزاران گمرکی باتجربه میتواند روند انجام تشریفات گمرکی را آسانتر کرده و احتمال متروکه شدن کالا را کاهش دهد. برنامهریزی دقیق در انتخاب مسیرهای حملونقل و مدیریت زمان نیز نقش مهمی در جلوگیری از تأخیرهای غیرضروری و مدیریت بهتر کالا دارد.
چه کسی مسئول کالاهای رها شده است؟
مسئولیت کالاهای رها شده یا کالای متروکه در گمرک به طور کلی بر عهده صاحب کالا یا نماینده قانونی اوست. اگر صاحب کالا نسبت به تکمیل فرآیند ترخیص و پرداخت هزینههای مرتبط مانند انبارداری، گمرکی و عوارض اقدام نکند، کالا به عنوان متروکه شناخته شده و به سازمان جمعآوری و فروش اموال تملیکی تحویل داده میشود.
این سازمان وظیفه مدیریت، نگهداری و تصمیمگیری درباره سرنوشت این کالاها را بر عهده دارد. با این حال، مسئولیت اولیه جلوگیری از ورود کالا به وضعیت متروکه برعهده صاحب کالا است که باید با آگاهی از قوانین و پیگیری بهموقع امور گمرکی، از رها شدن کالاهای خود جلوگیری کند.

آیا صاحب کالای متروکه می تواند به گمرک اعتراض کند؟
شاید این پرسش پیش بیاید که آیا صاحبان کالای متروکه در گمرک میتوانند نسبت به تصمیم گمرک اعتراض کنند؟ پاسخ مثبت است. در صورتی که کالای وارداتی توسط گمرک توقیف شده باشد، صاحب کالای متروکه این امکان را دارد که با طی کردن مراحل مشخص اعتراض خود را ثبت کند.
1️⃣ اولین گام این است که در مدت ۱۵ روز پس از توقیف کالا، اعتراض خود را به مراجع قضایی اعلام کند و مدارک لازم از جمله گواهیهای مربوطه را ارائه دهد.
2️⃣ در مرحله بعد، صاحب کالا باید ظرف ۲ ماه از تاریخ ابلاغ صورتجلسه توقیف، به مراجع قضایی در محل سکونت خود مراجعه کند. اگر کالای متروکه در گمرک جزء کالاهای ممنوعه وارداتی باشد، گمرک باید با همکاری کارشناسان، صورتجلسه ضبط را تنظیم کند. در صورتی که مالک کالا مشخص نباشد، گمرک موظف است این صورتجلسه را در روزنامههای کثیرالانتشار منتشر کند. اما اگر مالک کالا شناسایی شده باشد، گمرک از طریق ارسال ابلاغیه، او را از متروکه شدن و ضبط شدن کالا در گمرک مطلع میکند.
با کالای متروکه چه باید کرد؟

اگر صاحب کالای متروکه قصد بازپسگیری آن را داشته باشد، میتواند پیش از مزایده، تعرفه انبارداری گمرکی و سایر عوارض مرتبط را پرداخت کرده و درخواست ترخیص کالا را ثبت کند. همچنین در مواردی که کالاهای متروکه قابل استفاده نیستند یا قوانین خاصی برای آنها وجود دارد (مانند کالاهای ممنوعه)، گمرک موظف است با نظارت نهادهای مربوطه، نسبت به امحا یا تعیین سرنوشت این کالاها اقدام کند.
برنامهریزی دقیق و آگاهی از قوانین گمرکی میتواند به صاحبان کالا کمک کند تا از ورود کالاهایشان به فهرست کالای متروکه در گمرک جلوگیری کنند و خسارات ناشی از آن را کاهش دهند.
آیا کالای متروکه همواره بی ارزش است؟
کالای متروکه در گمرک همیشه بیارزش نیست. بسیاری از کالاهای متروکه ممکن است هنوز ارزش اقتصادی بالایی داشته باشند و در برخی موارد، این کالاها پس از طی مراحل قانونی و پرداخت هزینههای مربوطه، دوباره قابل استفاده یا فروش هستند. ارزش کالاهای متروکه به نوع کالا، وضعیت آن و میزان تقاضای بازار بستگی دارد.
برای مثال، برخی از کالاهای وارداتی مانند تجهیزات الکترونیکی، لوازم صنعتی یا کالاهای مصرفی پس از متروکه شدن همچنان دارای تقاضا در بازار هستند. در این موارد، اگر صاحبان کالا قادر به ترخیص آنها نباشند، این کالاها معمولاً به مزایده گذاشته میشوند و افراد یا شرکتها میتوانند آنها را خریداری کنند.
در عین حال، اگر کالای متروکه در گمرک جزء کالاهای ممنوعه یا غیرقابل استفاده باشد (مانند داروهای منقضی یا مواد شیمیایی خطرناک)، ارزش آنها کاهش مییابد یا حتی ممکن است بهطور کامل غیرقابل بهرهبرداری شوند. بنابراین، هر کالای متروکه ممکن است وضعیت متفاوتی داشته باشد و لزوماً بیارزش نیست.

ما پاسخگوی سوالات شما هستیم… 02188525000
جهت دریافت مشاوره تخصصی واردات و ترخیص کالا از گمرک با ما در ارتباط باشید.
چگونه از متروکه شدن کالا جلوگیری کنیم؟
برای جلوگیری از کالای متروکه در گمرک، اقداماتی وجود دارد که میتواند به تسریع ترخیص و جلوگیری از متروکه شدن کالاها کمک کند. این اقدامات شامل آشنایی با قوانین گمرکی، برنامهریزی صحیح، استعلام هزینههای ترخیص، تهیه اسناد لازم، پیگیری مستمر فرآیند ترخیص و مشاوره با متخصصان میباشد. در اینجا برخی از این موارد بهطور مفصل توضیح داده شده است:
آشنایی با قوانین و مقررات
اولین گام در جلوگیری از کالای متروکه در گمرک، آشنایی کامل با قوانین و مقررات مربوط به واردات و ترخیص است. این اطلاعات شامل نحوه تهیه اسناد مورد نیاز، مجوزها و مراحل ترخیص کالا از گمرک است که باید از ابتدا برای جلوگیری از بروز مشکل در نظر گرفته شوند.
برنامهریزی قبلی
برنامهریزی دقیق قبل از حمل کالا نیز عامل مهمی در جلوگیری از کالای متروکه است. این مرحله شامل جمعآوری اسناد مورد نیاز، دریافت مجوزهای لازم و تأیید هزینههای ترخیص میشود تا کالا به موقع وارد گمرک شده و از مشکلات بعدی جلوگیری شود.

استعلام هزینه ترخیص
استعلام دقیق هزینه ترخیص کالا قبل از وارد کردن کالا به گمرک از دیگر اقدامات لازم است. این کار میتواند به شما کمک کند که تمامی هزینهها را بهدرستی پیشبینی کرده و آمادگی کامل برای ترخیص کالا داشته باشید.
تهیه اسناد کامل
تهیه و تکمیل اسناد ترخیص یکی دیگر از مواردی است که باید بهطور جدی رعایت شود. مطمئن شوید که تمامی مدارک بهطور صحیح و کامل آماده و به گمرک ارائه میشود تا از بروز مشکل در ترخیص کالا جلوگیری شود.
پیگیری فرآیند ترخیص
پیگیری مستمر وضعیت ترخیص کالا و اقدامات لازم در صورت بروز مشکلات یا تأخیرها نیز بسیار مهم است. اگر کالا در حال متروکه شدن است، باید به سرعت اقداماتی برای رفع مشکل انجام شود.

آموزش به مدیران و کارکنان
آموزش به مدیران و کارکنان برای آشنایی با فرآیندهای گمرکی، در صورتی که تازه وارد تجارت بینالمللی شدهاید، میتواند به جلوگیری از کالای متروکه در گمرک کمک کند.
مشاوره با متخصصان
مشاوره با مشاوران گمرکی یا افرادی که تجربه کافی در این زمینه دارند، میتواند شما را در پیشبرد سریعتر فرآیند ترخیص کالا راهنمایی کرده و از بروز مشکلات جلوگیری کند. با رعایت این نکات، میتوانید احتمال کالای متروکه در گمرک را کاهش داده و فرآیند ترخیص کالا را بهطور مؤثر و بدون مشکل پیش ببرید.
آیا امکان تمدید زمان ترخیص کالاهای متروکه وجود دارد؟
همانطور که اشاره شد، در صورتی که کالا به مدت ۴ ماه در گمرکهای زمینی یا دریایی و ۲ ماه در گمرکهای فرودگاهی باقی بماند و صاحب کالا اقدامی برای ترخیص آن انجام ندهد، آن کالا بهعنوان کالای متروکه شناخته میشود. این وضعیت میتواند منجر به ضبط کالا توسط گمرک شود.
صاحب کالا برای جلوگیری از متروکه شدن، میتواند تقاضای کتبی به گمرک ارائه داده و دلایل موجه خود را توضیح دهد. در این شرایط، گمرک ممکن است مهلت ترخیص کالا را تمدید کند. مدت تمدید برای کالای متروکه در گمرک در گمرکهای زمینی و دریایی ۴ ماه و در گمرکهای فرودگاهی ۲ ماه است. با این حال، این مدت ممکن است بسته به شرایط توسط گمرک تغییر یابد.
گمرک با کالای متروکه چه می کند؟
زمانی که کالایی بهعنوان کالای متروکه در گمرک شناخته شود، گمرک اقدامات مشخصی را در این خصوص انجام میدهد.
- ابتدا این کالاها توسط گمرک ثبت و دستهبندی شده و به انبارهای متروکه منتقل میشوند. این انبارها برای نگهداری کالاهایی که مالکان آنها اقدامی برای ترخیص انجام ندادهاند، اختصاص داده شده است.
- پس از انتقال کالا به انبار متروکه، گمرک بررسی میکند که آیا کالای مذکور از نوع ممنوعه یا محدود است. اگر چنین نباشد، گمرک میتواند کالا را برای فروش در مزایدههای عمومی ارائه دهد. این فرآیند بهمنظور جبران هزینههای انبارداری، حقوق گمرکی، و سایر هزینههای مربوط به نگهداری کالا صورت میگیرد.
✔ چنانچه صاحب کالای متروکه قبل از فروش در مزایده اقدام به پرداخت هزینهها و تکمیل مراحل ترخیص کند، میتواند کالا را تحویل بگیرد. اما اگر کالا به فروش برسد، حق ادعای مالکیت از او سلب خواهد شد و درآمد حاصل از فروش، برای تسویه هزینهها و جبران خسارتها مورد استفاده قرار میگیرد.
کالای متروکه به چه طریقی به فروش می رسد؟
بر اساس تصمیمات اداره گمرک، کالاهای متروکه به سه شیوه اصلی فروخته میشوند: حراج، مزایده کتبی و خردهفروشی. این فرآیندها با هدف تعیین تکلیف کالاهای رهاشده انجام میشوند. سازمان جمعآوری و فروش املاک تملیکی مسئولیت فروش این کالاها را بر عهده دارد و تمامی اقلامی که بهعنوان کالای متروکه در گمرک شناسایی میشوند، از طریق این سازمان به فروش میرسند.
طبق قانون مربوط به کالاهای متروکه، هزینههای حاصل از فروش این کالاها به اداره گمرک اختصاص داده نمیشود. گمرک پیش از این هزینههای مرتبط با نگهداری، بیمه یا حملونقل کالا را دریافت کرده است. پس از فروش کالا، مبلغ باقیمانده به صاحب اصلی کالا بازگردانده میشود، مشروط بر اینکه مدارک مالکیت بهصورت کامل ارائه شوند.
صاحبان کالاهایی که بهعنوان کالای متروکه در گمرک ثبت شدهاند، دو سال زمان دارند تا با ارائه مدارک معتبر به گمرک مراجعه کرده و مبلغ باقیمانده از فروش کالا را دریافت کنند. این اقدام به آنها اجازه میدهد بخشی از خسارتهای ناشی از ترخیص نکردن کالا را جبران کنند.

مراحل فروش بار متروکه
اداره گمرک پس از فروش کالای متروکه، ابتدا هزینههای مرتبط شامل حملونقل، بیمه و دیگر هزینههای قانونی را کسر میکند. مبلغ باقیمانده از فروش، به صورت سپرده نگهداری میشود تا صاحب اصلی کالا بتواند ظرف مدت دو سال با ارائه مدارک مالکیت به گمرک مراجعه کرده و سهم خود را دریافت کند. در جریان مزایده مربوط به کالاهای متروکه در گمرک، صاحبان اصلی کالا نیز مجاز به شرکت هستند، اما هیچ اولویتی در خرید کالا برای آنها در نظر گرفته نمیشود. این امر فرصتی فراهم میکند تا صاحبان کالا در صورت تمایل، بار خود را دوباره خریداری کنند.

محل نگهداری کالاهای متروکه در گمرک
کالاهای متروکه در گمرک در انبارهای ویژهای که به این منظور اختصاص یافتهاند، نگهداری میشوند. این انبارها معمولاً در مناطق گمرکی و در نزدیکی بنادر، فرودگاهها و مرزهای زمینی قرار دارند. اداره گمرک مسئولیت حفاظت و نگهداری از این کالاها را بر عهده دارد و تلاش میکند شرایط مناسبی برای جلوگیری از آسیب یا کاهش کیفیت کالا فراهم کند.
قوانین انبار در گمرک و متروکه شدن
انبارهای گمرکی شامل فضاهای سرپوشیده، روباز و محوطههایی هستند که برای نگهداری کالاهای وارداتی و صادراتی ایجاد میشوند و تحت نظارت مرجع تحویلگیرنده کالا مدیریت میگردند. این اماکن، بر اساس نیاز گمرک، تأسیس شده و مقررات مربوط به کنترلهای گمرکی برای آنها اعمال میشود.
| 1. مرجع تحویلگیرنده کالا، طبق ماده یک قانون امور گمرکی، شخصیت حقوقیای است که مسئولیت نگهداری و تحویل کالاهایی را که مراحل تشریفات گمرکی آنها تکمیل نشده، بر عهده دارد. |
| 2. بر اساس ماده ۲۴ قانون امور گمرکی، مدت مجاز نگهداری کالا در انبارهای گمرکی از تاریخ تحویل سه ماه تعیین شده است. در صورت تقاضای صاحب کالا یا شرکت حملونقل و تأیید دلایل موجه، این مدت تا دو ماه با پرداخت هزینه انبارداری قابل تمدید خواهد بود. اگر صاحب کالا در این بازه زمانی تشریفات گمرکی را انجام ندهد، کالا بهعنوان کالای متروکه در گمرک شناخته میشود. چنانچه این کالا بین انبارهای مختلف جابهجا شود، مدت نگهداری از تاریخ ورود به نخستین انبار محاسبه میشود. برای کالاهای فاسدشدنی که امکان نگهداری در انبارهای عمومی وجود ندارد، باید تحت مسئولیت صاحب کالا و با نظارت گمرک به انبارهای مناسب منتقل شوند. اگر کالایی پس از صدور سند ترخیص، ظرف یک ماه از گمرک خارج نشود، مشمول مقررات کالای متروکه در گمرک خواهد شد. بااینحال، کالاهایی که منتظر اعلام نظر قطعی گمرک هستند، متروکه محسوب نمیشوند. |
| 3. طبق ماده ۴۷ قانون امور گمرکی، کالاهایی که اختلاف گمرکی دارند، میتوانند تا سه ماه از تاریخ ابلاغ نظر نهایی گمرک در انبارها نگهداری شوند. همچنین، بر اساس ماده ۴۹، پذیرش کالا در انبارهای گمرکی منوط به ارائه اظهارنامه اجمالی ، پروانه صادراتی، ترانزیت خارجی، ورود موقت، و سایر مدارک مربوطه است. |
| 4. طبق ماده ۲۵، مسئولیت حفاظت از کالاهای موجود در انبار گمرکی تا زمان تحویل، بر عهده مرجع تحویلگیرنده است. این مرجع موظف است کالاها را در برابر حوادث بیمه کند و هزینه بیمه را از صاحب کالا دریافت نماید. |
اگر کالای مجاز شرایط لازم را داشته باشد، میتواند تا ۶ ماه در انبار باقی بماند، اما درصورتی که مجوز لازم برای کالاهای مشروط در زمان تعیینشده ارائه نشود، این کالاها بهعنوان کالای متروکه شناخته خواهند شد. در صورت متروکه شدن کالا، گمرک اخطاریهای برای صاحب آن صادر میکند که شامل مهلت ۲۰روزه برای اقدام است. پس از آن آگهی منتشر و اظهار نامه گمرکی متروکه صادر میشود و به سازمان جمعآوری اموال تملیکی ارسال میگردد.
این سازمان وظیفه دارد با اخذ مجوزهای مربوطه، کالا را به فروش برساند یا امحا کند. در صورت فروش، ابتدا حقوق ورودی گمرک پرداخت میشود، سپس ۱۰ درصد به سازمان تعلق میگیرد و در نهایت مابقی مبلغ به صاحب کالا بازمیگردد.

چگونگی محاسبه هزینه انبارداری در گمرک
انواع کالای متروکه در گمرک معمولاً به دلیل عدم مراجعه صاحبان کالا برای ترخیص، به انبارهای گمرکی منتقل میشوند. اگر صاحب کالا هزینههای انبارداری را پرداخت کند، انبار گمرک موظف است تا مدت ۲ ماه از این کالاها نگهداری کند. در صورتی که صاحب کالا برای انجام اقدامات لازم مراجعه نکند، سازمان جمعآوری و فروش اموال تملیکی هزینههای مربوط به کالای متروکه و نگهداری آن را برای مدت ۵ ماه متقبل میشود.

چنانچه روند ترخیص کالا بیش از ۶ ماه طول بکشد، این سازمان علاوه بر پرداخت هزینههای انبارداری، در زمان مناسب اقدام به فروش کالا خواهد کرد. البته اگر صاحب کالا پیش از فروش به گمرک مراجعه کرده و تمامی هزینهها را پرداخت کند، امکان ترخیص کالا همچنان وجود دارد. این فرآیند کمک میکند تا مدیریت کالای متروکه در گمرک به نحو مؤثری انجام شود.
محاسبه هزینه انبارداری بر اساس فرمولی ساده انجام میشود:
نرخ انبارداری × مدت نگهداری × وزن خالص کالا. برای کالاهایی که در انبارهای مسقف و سرپوشیده قرار دارند، این هزینه مشابه محاسبه شده و عدد نهایی با ضرب در ۷۵ درصد مشخص میشود. این محاسبات برای تعیین هزینههای مربوط به کالای متروکه در گمرک و انبارهای مرتبط انجام میگیرد.
قوانین مربوط به کالاهای متروکه در گمرک های هوایی و دریایی
در گمرکهای مختلف کشور، از جمله گمرکهای زمینی و دریایی، اگر کالاهای وارداتی تا ۴ ماه ترخیص نشوند، به دسته کالای متروکه منتقل میشوند. در این حالت، اداره گمرک مسئولیت ضبط این کالاها را بر عهده گرفته و پس از گذشت مدت معین، آنها را به فروش میرساند. با این حال، برای شرکتهای تولیدی امکان تمدید مهلت وجود دارد، و اداره گمرک میتواند زمان بیشتری برای ترخیص این نوع کالاها در نظر بگیرد.
فرآیند ترخیص مجدد کالای متروکه در گمرک در گمرکهای زمینی و دریایی معمولاً تا ۴ ماه و در گمرک فرودگاه امام خمینی به مدت ۲ ماه قابل تمدید است. بر اساس قوانین مربوطه، مهلت متروکه شدن محمولههای هوایی ۷۰ روز پس از تاریخ ورود کالا به گمرک تعیین شده است. این قوانین، مدیریت و ساماندهی دقیقتری برای کالای متروکه در گمرک فراهم میکنند.
اگر کالای متروکه ممنوعه باشد چه می شود؟
اگر کالای متروکه در گمرک در دسته کالاهای ممنوعه قرار گیرد، گمرک اقدامات قانونی مربوطه را انجام داده و اطلاعات لازم را به صاحب کالا اطلاع میدهد. در این شرایط، صاحب کالا در صورت نارضایتی از تصمیم گمرک، میتواند با مراجعه به مراجع قضایی نسبت به ارائه مستندات و دفاع از حقوق خود اقدام کند. تصمیم نهایی درباره ضبط یا رفع توقیف کالا پس از بررسی ادله ارائهشده توسط مراجع قضائی اتخاذ میشود.
وظایف مرجع تحویل گیرنده کالای متروکه چیست؟

هر هفته، مرجع تحویلگیرنده کالای متروکه باید گزارشهای گمرک را که در دو نسخه و طبق فرم مشخص شده توسط گمرک ارائه میشود، بررسی کند. مسئول گمرک این گزارشها را برای ثبت به متصدی نگهداری کالای متروکه در گمرک تحویل میدهد. متصدی موظف است علت متروکه شدن کالا را به صاحب کالا اطلاع دهد.
مدت زمان توقف کالا در گمرک و امکان تمدید آن در مناطق آزاد تجاری و اقتصادی براساس قوانین و مقررات مربوطه تحت اختیار ادارههای مناطق آزاد قرار دارد و پس از پایان مدت زمان اعلام شده، طبق فهرست گمرک و مفاد حکم مندرج در تبصره ۵ ماده ۲۴ قانون امور گمرکی اقدام میشود. کالاهای اظهار شده در گمرک در طی انجام تشریفات گمرکی مشمول مقررات کالای متروکه در گمرک خواهند شد.
آیا می توان کالای متروکه را بهبود داد یا جایگزینی مناسب برای آن پیدا کرد؟
در بسیاری از موارد، کالای متروکه در گمرک میتواند با بررسی دقیق علل ایجاد آن، بهبود یابد یا جایگزینی مناسب برای آن پیدا شود. با تحلیل علل ایجاد کالای متروکه و بررسی نیازها و تقاضای بازار، میتوان اقداماتی برای بهبود وضعیت کالاها انجام داد یا برای آنها جایگزینی مناسب پیشنهاد کرد. این راهکارها میتواند موجب جلوگیری از تبدیل کالا به کالای متروکه در گمرک شود.
سوالات متداول متروکه شدن کالا در گمرک
آیا صاحب کالا بودن در متروکه نشدن کالا موثر است؟
بله، صاحب کالا باید در مهلت قانونی برای ترخیص اقدام کند؛ عدم انجام این کار باعث متروکه شدن کالا خواهد شد.
پس از چه مدتی کالا در گمرک متروکه می شود؟
برای حملونقل هوایی، کالا پس از 2 ماه و برای حملونقل زمینی یا دریایی، پس از 4 ماه متروکه در گمرک محسوب میشود.
کلام نهایی
کالای متروکه به دلیل عدم اقدام بهموقع یا نقص در ارائه مدارک میتواند تبعاتی مانند ضبط و فروش توسط گمرک را به همراه داشته باشد. آگاهی از قوانین مرتبط با این نوع کالاها و مدتزمان تعیینشده برای ترخیص، از اهمیت بالایی برخوردار است. شرکت ایمن تجارت کارآمد با تجربه و تخصص خود، آماده است تا در تمامی مراحل واردات کالا و ترخیص، از جمله ثبت سفارش، اخذ مجوزهای لازم، و حملونقل، همراه شما باشد. برای دریافت مشاوره و خدمات حرفهای، کافی است با کارشناسان ما تماس بگیرید.
ترخیص کالای مورد نظر شما از تمامی گمرکات کشور
تمامی تشریفات گمرکی مرسولات وارداتی شما به صورت تخصصی توسط ایمن تجارت کارآمد انجام میشود.
✔ ترخیص از گمرک شهید رجایی
✔ ترخیص از گمرک شهید باهنر
✔ ترخیص از گمرک امام خمینی
✔ ترخیص از گمرک تهران
✔ ترخیص از گمرک بازرگان
✔ ترخیص از سایر گمرکات کشور



