ترخیص کار یا حق العملکار گمرک  شخصی است که تشریفات گمرکی کالای متعلق به شخص دیگر را به کالت از طرف وی در گمرک انجام میدهد و دارای پروانه مخصوص حق العمل کاری است .

ضرورت شناخت قوانین امور گمرکی و ترخیص کالا و سیر تشریفات گمرکی در امر صادرات و واردات بر اشخاصی که دست اندرکار تجارت خارجی هستند پوشیده نیست، زیرا آخرین مراحل صادرات و واردات در تمامی کشورها امور گمرکی و تشریفات ترخیص کالاست، و بعنوان آخرین حلقه از زنجیره مراحل تجارت خارجی مورد توجه است.

از طرفی خریدار و فروشنده در امر واردات و صادرات باید بدانند که چه اسنادی باید جهت ترخیص کالا در گمرک ارائه شود و مفاهیمی و هزینه هایی در گمرک و قوانین آن وجود دارد که در تجارت خارجی پراهمیت بوده و همچنین در قیمت تمام شده در امر واردات و صادرات نقش مهمی را ایفا می نماید.

گاه اختلافاتی در گمرک پیش می آید که اشخاص چنانچه تسلط کافی به امور گمرکی داشته باشد به نحو شایسته تری از حقوق خود دفاع می نماید.

لزوم شناخت اسناد تجاری مانند بارنامه، سیاهه تجاری و ... و تنظیم این اسناد مطابق قواعد گمرکی، طوری که مورد قبول مقامات گمرکی قرار گیرد برای کسانی که در امور تجارت خارجی و گمرکی فعالیت می نمایند ضروری است.

ترتیبات صورتجلسات گمرکی در مورد کسری و خسارات و نحوه حل و فصل این قبیل امور و رفع تعهدات گمرکی و ارزی از اموريست که یک ترخیصکار با تجربه  باید بدان تسلط کافی داشته و حقوق و تکالیف خود را بشناسند.

ترتیبات اخذ مجوز و شناخت کالاهای مجاز، مشروط و ممنوع و نحوه مجوز گیری از اموریست که در تجارت خارجی از ضروریات فعالیت تجاری تلقی می گردد.